عَنِ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ رَضيَ اللهُ عنه قَالَ: أَمَرَنَا رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِسَبْعٍ، وَنَهَانَا عَنْ سَبْعٍ: أَمَرَنَا بِعِيَادَةِ الْمَرِيضِ، وَاتِّبَاعِ الْجَنَازَةِ، وَتَشْمِيتِ الْعَاطِسِ، وَإِبْرَارِ الْقَسَمِ، أَوِ الْمُقْسِمِ، وَنَصْرِ الْمَظْلُومِ، وَإِجَابَةِ الدَّاعِي، وَإِفْشَاءِ السَّلَامِ، وَنَهَانَا عَنْ خَوَاتِيمَ -أَوْ عَنْ تَخَتُّمٍ- بِالذَّهَبِ، وَعَنْ شُرْبٍ بِالْفِضَّةِ، وَعَنِ الْمَيَاثِرِ، وَعَنِ الْقَسِّيِّ، وَعَنْ لُبْسِ الْحَرِيرِ وَالْإِسْتَبْرَقِ وَالدِّيبَاجِ.
Daga Bara’u ɗan Azib -Allah Ya yarda da shi - ya ce: Manzon Allah - tsira da amincin Allah su tabbata agare shi - ya umarce mu da abubuwa guda bakawai, kuma ya hanemu da abubuwa bakwai: Ya umarcemu da duba mara lafiya, da raka jana’iza, da gaida mai atishawa, da kuma kuɓutar da rantsuwa, ko mai rantsuwa, da taimakon wanda aka zalunta, da kuma amsawa mai gayyata, da yaɗa sallama.
Ya kuma hana mu yin zobe - ko sanya zoben zinare, da sha acikin abin sha na azurfa, da al-Mayathir, (Shi ne matakalar abunda ake sanyawa a shinfidar doki) da al-ƙissi (zabon Masar, nau’i ne na alhariri mai kauri) da kuma sanya alharini, da al-Istabraƙ (Alharini mai kauri) Dibaj (shi ma nau’i ne na alharini mai kauri).
Bukhari da Muslim ne suka rawaito shiDarajaIngantacce ne
Sharhi
Annabi - tsira da amincin Allah su tabbata agare shi - ya umarci musulmai da ɗabi'u bakwai kuma ya hanesu ɗabi'u bakwai; waɗanda ya umarce su sune: Na farkonsu: Ziyarar mara lafiya. Na biyunsu: Raka jana'iza da tarayya ta hanyar yi mata sallah da kuma binneta, da yi mata addu'a. Na ukunsu: Yin addu'a ga wanda ya yi atishawa kuma ya godewa Allah, shi ne ace masa: Allah Ya yi maka rahama. Na huɗunsu: Kuɓutar da mai rantsuwa da kuma gasgata shi, ma'ana cewa da zai yi rantsuwa akan wani al'amari alhali kai kana da iko akan sanya shi kuɓutacce a cikinta to ka aikata; dan kada ka bar shi zuwa yin kaffara ta rantsuwar. Na biyarɗinsu: Taimakon wanda aka zalinta, ta hanyar taimaka masa da tunkuɗe abinda yake afka masa daga azzalimi gwargwadan iko. Na shidansu: Amsa gayyata zuwa walimar abin ci, kamar walimar angwanci, ko suna, ko waninsu. Na bakwansu: Yin sallama da yaɗata da kuma amsata. Waɗanda kuma ya hanasu su ne: Na farkonsu: Sanya zobunan zinare da kuma yin ado da su. Na biyunsu: Shan abu a ƙwaryar azirfa. Na ukunsu: Zama akan Mayasir, sune shimfiɗun da ake sawa akan sirdin doki da kuma sirdin raƙumi na alharaini. Na huɗunsu: Sanya tufafin da aka yi da kattanin da aka cakuɗa da alharini kuma ana ambatansa: (Alƙisiyyu). Na biyarɗinsu: Sanya alharaini. Na shidansu: Sanya Istabraƙ, shi ne: Alharini mai kauri. Na bakwansu: Sanya Dibaj, shi ne: Mafi kyan nau'ikan alharini kuma mafi tsadarsu.
Fa’idoji
- Bayanin wani daga cikin haƙƙoƙin musulmi akan ɗan uwansa musulmi.
- Asali shi ne dukkan abinda yake zuwa a cikin shari'a na umani ko hani yana game maza da mata, sai dai abinda aka keɓance cewa shi yana daga cikin abinda maza suka keɓanta da shi ko abinda mata suka keɓanta da shi ne.
- Wasu Hadisan daban sun yi nuni akan hana mace bin jana'iza.
- Wasu Hadisan daban sun yi nuni akan halaccin sanya zinare da alharini ga mace.
Madogara
صحيح البخاري (2/ 71) (1239).
صحيح مسلم (3/ 1635) (2066).
تيسير العلام شرح عمدة الأحكام، للبسام (ص731).
Wannan hadisi a HadeethEnc.comعن عائشة رضي الله عنها أَنَّها سَأَلَت رسول الله صلى الله عليه وسلم عن الطَّاعُون، فَأَخبَرَها أَنَّه كَان عَذَابًا يَبعَثُه الله تعالى على من يشاء، فَجَعَلَه الله تعالى رحمَة للمؤمنين، فليس من عبدٍ يقع في الطَّاعُون فَيَمكُث فِي بَلَدِه صَابِرًا مُحتَسِبًا يعلَم أَنَّه لايُصِيبُه إِلاَّ مَا كتَب الله له إلا كان له مِثلُ أجرِ الشَّهيدِ.
A kan Aisha, Allah ya yarda da ita, cewa ta tambayi Manzon Allah - tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi - game da annoba. Ba ya samunsa sai da abin da Allah ya wajabta masa sai dai yana da lada daidai da na shahid
Buhari ne ya rawaito shiDarajaIngantacce ne
Sharhi
A cikin hadisin A’isha - Allah ya yarda da ita - cewa ta tambayi Manzon Allah - tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi - game da cutar, sai ya gaya mata cewa annoba azaba ce da Allah Madaukakin Sarki ke aikowa ga wanda Ya so daga cikin bayinSa. Kuma shin annobar takamaiman ce ko kuma ta kasance wata annoba ce ta gama gari kamar su kwalara da sauransu; Domin wannan annoba azaba ce da Allah Madaukaki Ya aiko, amma rahama ce ga mumini idan ya sauka a kan kasarsa ya kuma yi hakuri a ciki, kuma ya san cewa ba ta same shi ba sai abin da Allah ya hukunta a kansa, domin Allah Madaukaki yana rubuta masa kamar ladan wanda ya yi shahada, kuma saboda wannan ya zo a cikin ingantaccen hadisi a kan hadisin Abd al-Rahman bin Auf - Allah ya yarda da shi - cewa ya ce: Manzon Allah - tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi - ya ce: “Idan kun ji labarinsa a wata kasa, to, kada ku shige gaba. Idan annoba ta faɗa a ƙasa, ba za mu ɗauka ba; Saboda daukar ta a kanta yana jefa rai cikin halaka, amma idan ta fada cikin kasa, to, ba za mu bar ta don kubuta daga gare ta ba, domin kuwa duk irin gudun da ka yi daga kaddarar Allah idan ya sauka a doron kasa, wannan tserewa ba zai rage maka komai daga Allah ba. Domin babu kubuta daga hukuncin Allah sai ga Allah. Amma sirrin samun matsayin shahidai ga Sabari wanda aka kidaya shi da annoba: Idan annoba ta afka wa kasarsa, rayuwa tana da daraja a gare shi, zai gudu, yana tsoron annobar, kuma idan ya yi haquri ya zauna ya lissafa lada kuma ya san cewa ba zai same shi ba sai dai abin da Allah ya rubuta masa, to ya mutu da shi, to, shi ne Yana rubuto masa kamar ladan wanda ya yi shahada, wannan kuwa yana daga falalar Allah -mabuwayi da daukaka-.
Madogara
رياض الصالحين للنووي، ط1، تحقيق: ماهر ياسين الفحل، دار ابن كثير، دمشق، بيروت، 1428ه.
رياض الصالحين، ط4، تحقيق: عصام هادي، وزارة الأوقاف والشؤون الإسلامية القطرية، دار الريان، بيروت، 1428هـ.
شرح رياض الصالحين، للشيخ ابن عثيمين، دار الوطن للنشر، الرياض، 1426هـ.
صحيح البخاري، تحقيق: محمد زهير بن ناصر الناصر، ط1، دار طوق النجاة (مصورة عن السلطانية بإضافة ترقيم: محمد فؤاد عبد الباقي)، 1422هـ.
نزهة المتقين شرح رياض الصالحين، لمجموعة من الباحثين، ط14، مؤسسة الرسالة، 1407هـ.
بهجة الناظرين شرح رياض الصالحين؛ تأليف سليم الهلالي، دار ابن الجوزي- الطبعة الأولى 1418هـ.
Wannan hadisi a HadeethEnc.com