پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ از برخی اموری که به جدایی و دشمنی بین مسلمانان می‌انجامد نهی می‌کند و نسبت به آن هشدار می‌دهد. از جمله: «گمان» و آن تهمتی است که بدون دلیل در دل می‌افتد؛ و رسول خدا بیان داشته‌اند که گمان از دروغ‌ترین سخنان است. و از «تَحَسُّس» یعنی جستجوی پوشیده‌ها و اسرار و معایب مردم با چشم و گوش. و از «تَجَسُّس» یعنی جستجوی امور پوشیده؛ این کلمه بیشتر دربارهٔ جستجویی که به هدف بد باشد به کار می‌رود. و از «حسد» یعنی بد دانستن برخورداری دیگران از نعمت. و از «تَدابُر» (پشت کردن به یکدیگر) به این صورت که از هم روی‌گردانند و به هم سلام نکنند و به دیدار برادر مسلمانش نرود. و از «تباغُض» (کینه ورزیدن به هم) یعنی کراهت و نفرت از هم، مانند آزار رساندن به دیگران و رو ترش کردن و بد رفتاری با هم. سپس رسول خدا سخنی جامع و مختصر و مفید می‌فرماید که به وسیله‌ی آن، رابطهٔ مسلمانان با یکدیگر اصلاح می‌شود: «بندگان الله، برادران یکدیگر باشید». برادری، رابطه‌ای است که با وجود آن روابط میان مردم پیوسته می‌ماند و محبت و الفت میان آنها بیشتر می‌شود.
- گمان بد بردن به کسی که نشانه‌های بد از او آشکار شده، ایرادی ندارد و باید مؤمن باهوش و نکته‌سنج باشد و فریب بدکاران و فاسقان را نخورد.
- منظور، پرهیز از اتهامی است که در دل جا می‌گیرد و بر آن پافشاری شود. اما آنچه لحظه‌ای به دل می‌افتد اما در آن استقرار نیافته و جا خشک نمی‌کند [و تبدیل به ظن دائمی نمی‌شود] در تکلیف داخل نیست.
- تحریم اسباب نفرت و جدایی میان افراد در جامعهٔ اسلامی، از جمله تجسس و حسادت و مانند آنها.
- توصیه به رفتار و تعاملی با مسلمان در نصیحت و محبت که انسان با برادرش دارد.
صحيح البخاري (8/ 19) (6064). صحيح مسلم (4/ 1985) (2563). منحة العلام في شرح بلوغ المرام، لعبد الله الفوزان (10/ 219). توضيح الأحكام من بلوغ المرام، للبسام (7/ 414). فتح ذي الجلال والإكرام بشرح بلوغ المرام، لابن عثيمين (6/ 363).