“Ey insanlar! Kendinize acıyın; siz ne sağıra dua ediyorsunuz; ne de bir gâibe! Muhakkak siz, sizi hakkıyla işiten yakın bir kimseye (Allah’a) dua ediyorsunuz ki, o sizinle beraberdir.” buyurdu.

Ebu Musâ el-Eşarî -radıyallahu anh-’ın rivayet ettiği hadiste sahâbeler, bir seferde Allah Rasûlü -sallallahu aleyhi ve sellem- ile beraber idiler. Lâ ilahe illallah diyorlar, tekbir getiriyorlar ve (bu esnada) seslerini yükseltiyorlardı. Bunun üzerine Allah Rasûlü -sallallahu aleyhi ve sellem- :“Ey insanlar! Kendinize acıyın; yani seslerinizi yükselterek kendinize yazık etmeyin ve zorluk çıkarmayın. Siz ne sağıra dua ediyorsunuz; ne de bir gâibe! Muhakkak siz, sizi hakkıyla işiten yakın bir kimseye (Allah’a) dua ediyorsunuz ki, o sizinle beraberdir.” buyurdu. O Allah Azze ve Celle ki sizler tesbih (subhanallah), tahmîd (elhamdulillah) ve tekbir (Allahu Ekber) ederken sizin seslerinizi yükseltmenize ihtiyacı yoktur. Çünkü Allah, yakînen (ve hakkıyla) işiten ve görendir. Bununla birlikte Allah, göklerin üzerindedir, fakat her şeyi hakkıyla kuşatmıştır. “Sizler, sizi hakkıyla işiten ve gören yakın bir kimseye (Allah’a) dua ediyorsunuz” sözünün anlamı; bu, burada zikredilen sıfatlara kemal anlamda sahip olan Allah Azze ve Celle hakkında kullanılan bir övme kipidir. Gizli de olsa hiçbir ses O’nun hakkıyla işitmesinden uzak olamaz. O, gecenin karanlığında kapkara bir taşın üzerindeki karıncanın sesini dahi işitir. Bundan daha gizli ve küçük olan sesleri de işitir. Aynı şekilde hiçbir şey de Allah’ın görmesine engel olamaz ve O’nun görmesinden gizli kalamaz. O, sizin konuştuklarını, seslerinizi ve çıkardığınız bütün kelimeleri hakkıyla işitendir. Aynı şekilde sizin hareketlerinizi görendir. O, sizinle beraberdir ve O’na (Allah’a) sesini işittirmek isteyen ve dua etmek isteyene çok yakın olandır. Ve O, kuşatmasıyla bütün yarattıklarıyla beraberdir. Bütün mahlûkat, O’nun kabzasındadır. Bununla birlikte O, arşının üzerinde ve bütün yarattıklarının üstündedir. Her ne kadar işitme ve görme Allah’ın zatından ayrılmayan (sabit) sıfatlardan olsa da yarattıklarından hiçbir şey O’na gizli kalmaz. Bu sıfatlar; tekyifsiz (nasıllığına gitmeksizin), temsilsiz (bir misal vermeksizin), tahrifsiz ve tevilsiz bir şekilde O’nun zatına ve celâline layık olan sıfatlardır.

بهجة الناظرين شرح رياض الصالحين؛ تأليف سليم الهلالي، دار ابن الجوزي. رياض الصالحين من كلام سيد المرسلين؛ للإمام أبي زكريا النووي، تحقيق د. ماهر الفحل، دار ابن كثير-دمشق، الطبعة الأولى، 1428هـ. شرح أسماء الله الحسنى في ضوء الكتاب والسنة؛ تأليف د. سعيد القحطاني. شرح رياض الصالحين؛ للشيخ محمد بن صالح العثيمين، مدار الوطن-الرياض، 1426هـ. شرح كتاب التوحيد من صحيح البخاري؛ للشيخ عبدالله الغنيمان، مكتبة لينة-دمنهور، الطبعة الأولى، 1409هـ. صحيح البخاري –الجامع الصحيح-؛ للإمام أبي عبدالله محمد بن إسماعيل البخاري، عناية محمد زهير الناصر، دار طوق النجاة، الطبعة الأولى، 1422هـ. صحيح مسلم؛ للإمام مسلم بن الحجاج، حققه ورقمه محمد فؤاد عبدالباقي، دار عالم الكتب-الرياض، الطبعة الأولى، 1417هـ. كنوز رياض الصالحين؛ فريق علمي برئاسة أ.د. حمد العمار، دار كنوز إشبيليا-الرياض، الطبعة الأولى، 1430هـ. نزهة المتقين شرح رياض الصالحين؛ تأليف د. مصطفى الخِن وغيره، مؤسسة الرسالة-بيروت، الطبعة الرابعة عشر، 1407هـ.