عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الخُدْرِيِّ رَضيَ اللهُ عنهُ: أَنَّ رَجُلًا سَمِعَ رَجُلًا يَقْرَأُ: {قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ} يُرَدِّدُهَا، فَلَمَّا أَصْبَحَ جَاءَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرَ ذَلِكَ لَهُ، وَكَأَنَّ الرَّجُلَ يَتَقَالُّهَا، فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ إِنَّهَا لَتَعْدِلُ ثُلُثَ القُرْآنِ».
از ابوسعید خُدری رضی‌الله‌عنه روایت است که: مردی شنید که مرد دیگری سورهٔ {قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ} را می‌خواند و آن را تکرار می‌کند. پس چون صبح شد، نزد رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌وسلم آمد و آن را برای ایشان ذکر کرد و گویی آن مرد، آن [سوره] را کم و ناچیز می‌شمرد. پس رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌وسلم فرمودند: «وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ إِنَّهَا لَتَعْدِلُ ثُلُثَ القُرْآنِ» یعنی: «سوگند به آنکه جانم در دست اوست، همانا آن [سوره] معادل یک سوم قرآن است».
به روایت بخاریدرجهصحیح است
شرح
ابوسعید خدری رضی‌الله‌عنه ذکر کرده است که مردی شنید که دیگری سورهٔ {قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ} را می‌خواند و تمام شب آن را تکرار می‌کند و چیزی بر آن نمی‌افزاید. پس چون صبح شد، نزد رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌وسلم آمد و آن را برای ایشان ذکر کرد و گویی سؤال‌کننده آن را کم می‌دانست. پس پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم برای تأکید سوگند یاد کردند و فرمودند: سوگند به آنکه جانم در دست اوست، همانا آن برابر با یک سوم قرآن است.
فواید
- فضیلت سورهٔ اخلاص، و اینکه معادل یک سوم قرآن است.
- جواز خواندن [قرآن] در نماز شب، هرچند با آیات اندک و تکرار آنها، و کم نشمردنِ آن.
- مازری گفته است: گفته شده معنایش این است که: قرآن بر سه قسم است؛ داستان‌ها، احکام و صفات خداوند متعال. و سورهٔ {قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ} به طور خالص به صفات خداوند اختصاص دارد، پس یک سوم و جزئی از سه جزء است. و گفته شده معنایش این است که: ثواب خواندن آن به اندازهٔ ثواب خواندن یک سوم قرآن بدون احتسابِ مضاعف شدن [پاداش]، چند برابر می‌شود.
مرجع
صحيح البخاري (6/ 189) (5013). إرشاد الساري لشرح صحيح البخاري (7/ 463).