از ابو بُرده، از پدرش ابو موسی اشعری رضی‌الله‌عنه روایت است: پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم او (ابو موسی اشعری) را به یمن فرستاد. او از پیامبر دربارهٔ نوشیدنی‌هایی که در آنجا ساخته می‌شد پرسید. پیامبر فرمود: «آن‌ها چیست؟» گفت: «بِتْع و مِزر.» به ابو برده گفته شد: بِتْع چیست؟ گفت: شرابی است که از عسل گرفته می‌شود. و مِزر شرابی است که از جو تهیه می‌گردد. پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم فرمود: «هر چیزی که مست‌کننده باشد، حرام است.» روایت بخاری و مسلم نیز آن را روایت کرده و لفظش چنین است: گفت: رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌وسلم مرا و معاذ را به یمن فرستاد. گفتم: ای رسول خدا! در سرزمین ما نوشیدنی‌ای ساخته می‌شود که «مِزر» نام دارد و از جو تهیه می‌گردد، و نوشیدنی دیگری که «بِتْع» نام دارد و از عسل گرفته می‌شود. پیامبر فرمود: «هر چیزی که مست‌کننده باشد، حرام است.» و در روایتی از مسلم آمده است: «فرمود: هر آنچه انسان را از نماز باز دارد و مست گرداند، حرام است.» و در روایتی دیگر از مسلم آمده است: «و رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌وسلم که به سخنان جامع و رسا در پایان کلام‌ها بهره‌مند شده بود، فرمود: من از هر مست‌کننده‌ای که انسان را از نماز باز دارد، نهی می‌کنم.»
به روایت بخاری و مسلمدرجهصحیح است
شرح
ابو موسی اشعری رضی‌الله‌عنه خبر می‌دهد که پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم او را به یمن فرستاد. او از پیامبر درباره نوشیدنی‌هایی که در آنجا ساخته می‌شود و اینکه آیا حرام هستند پرسید. پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم درباره آن نوشیدنی‌ها توضیح خواست. پس ابو موسی رضی‌الله‌عنه گفت: آن‌ها عبارتند از بِتْع: نوشیدنی‌ای که از عسل تهیه می‌شود، و مِزر: نوشیدنی‌ای که از جو ساخته می‌شود. پس پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم ـ که از سخنان جامع و رسا بهره‌مند شده بود ـ فرمود: «هر مست‌کننده‌ای حرام است.»
فواید
نبیذ: آبی است که در آن خرما یا عسل یا جو و مانند این‌ها ریخته می‌شود؛ و از آن‌ها طعم و مزه‌ای شیرین می‌گیرد، و ممکن است پس از مدتی تخمیر شود و به نوشیدنی مست‌کننده تبدیل گردد.
این حدیث قاعده‌ای است در تحریم همهٔ انواع مست‌کننده‌ها، مانند شراب، حشیش و هر چیز دیگری که حالت مستی‌آور داشته باشد.
اهمیت پرسش کردن از آنچه مسلمان به آن نیاز دارد.
نخستین‌بار، شراب در هنگام برپا داشتن نماز حرام شد؛ زیرا یکی از مهاجران در حال مستی نماز خواند و در قرائت خود دچار اشتباه و آمیختگی شد. پس آیه نازل گردید: {ای کسانی که ایمان آورده‌اید! در حالی که مست هستید به نماز نزدیک نشوید تا زمانی که بدانید چه می‌گویید.} [نساء: ۴۳]. و منادیِ رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌وسلم ندا می‌داد: «انسان مست به نماز نزدیک نشود.» سپس خداوند شراب را به طور کامل و مطلق حرام فرمود به این آیات: {ای کسانی که ایمان آورده‌اید! همانا شراب، قمار، بت‌ها و تیرهای قرعه، پلیدی و از کار شیطان است؛ پس از آن دوری کنید تا رستگار شوید. همانا شیطان می‌خواهد به وسیله‌ی شراب و قمار میان شما دشمنی و کینه بیفکند و شما را از یاد خدا و از نماز باز دارد. آیا [با این همه] باز هم دست برنمی‌دارید؟} [مائده: ۹۰-۹۱].
اینکه خداوند متعال شراب را حرام کرد، به سبب آن است که در بردارنده زیان‌ها و فسادهای بزرگ است.
ملاک در تحریم وجود صفت مست‌کنندگی است؛ پس اگر نبیذ دارای مست‌کنندگی باشد، حرام است و اگر مست‌کنندگی نداشته باشد، مباح است.
مرجع
صحيح البخاري (7/ 104) (5575).
صحيح مسلم (3/ 1587) (2003).
منحة العلام في شرح بلوغ المرام، لعبد الله الفوزان (8/ 519).
فتح ذي الجلال والاكرام بشرح بلوغ المرام، لابن عثيمين (5/ 418).
توضِيحُ الأحكَامِ مِن بُلوُغ المَرَام، للبسام (6/ 307).
معالم السنن، وهو شرح سنن أبي داود، للخطابي (4/ 264).
الفتح الرباني لترتيب مسند الإمام أحمد بن حنبل الشيباني، للساعاتي (16/ 116).
فيض القدير شرح الجامع الصغير، للمناوي (5/ 30).
مرقاة المفاتيح شرح مشكاة المصابيح، لعلي القاري (6/ 2382).
هر حدیث، درجه، شرح و فایده در اینجا دقیقاً همان‌گونه که HadeethEnc.com منتشر می‌کند، بر پایهٔ شرایط بازنشر آن، نشان داده شده است. درجه نام کسی را که حکم داده است نمی‌آورد. ترجمه‌ها و شرح‌ها از نویسندگان خودِ آن است و برخی احکامی را بیان می‌کنند؛ بازبینان سبیل آن‌ها را بررسی نکرده‌اند. حدیث عربی، متن اصلی است. منبع: HadeethEnc.com