از انس بن مالک ـ رضی الله عنه ـ روایت است که گفت: پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ ثابت بن قیس را نیافت، پس مردی گفت: یا رسول الله، من از او برایت خبر میآورم، پس نزد او رفت و دید که در خانهاش نشسته و سر به زیر است، پس از او پرسید: تو را چه شده؟ گفت: شر؛ صدایش را بالاتر و بلندتر از صدای پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ برده بود، درنتیجه (گمان میکرد) عملش از بین رفته و از اهل دوزخ است. پس آن مرد نزد پیامبر آمد و به ایشان خبر داد که وی چنین و چنان گفته است؛ پس دوباره نزد او رفت، اما این بار با بشارت بزرگی نزد او بازگشت [زیرا پیامبر صلی الله علیه وسلم] فرمود: «اذْهَبْ إِلَيْهِ فَقُلْ لَهُ: إِنَّكَ لَسْتَ مِنْ أَهْلِ النَّارِ، وَلَكِنْ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ» یعنی: «نزد او برو و به او بگو که تو از اهل دوزخ نیستی بلکه از اهل بهشتی».
بخارى و مسلم در روايت آن اتفاق دارنددرجهصحیح است
شرح
پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ ثابت بن قیس ـ رضی الله عنه ـ را نیافت و دربارهٔ ایشان پرسید. پس مردی گفت: من خبرش و سبب غیبتش را برای شما میآورم. پس نزد او رفت و او را در خانهاش سر به زیر و غمگین یافت. پس پرسید: تو را چه شده است؟ ثابت هم شری را که گرفتارش شده بود با او در میان گذاشت؛ زیرا او صدایش را از صدای پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ بالاتر میبرد و الله تعالی کسی را که چنین کند تهدید کرده که عملش را باطل میکند و از اهل دوزخ است!
آن مرد نزد پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ بازمیگردد و در این مورد به او خبر میدهد و پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ او را امر میکند که نزد ثابت برگردد و او را بشارت دهد که از اهل دوزخ نیست، بلکه از اهل بهشت است، زیرا آفرینش او چنین بود که صدایش ذاتا بلند باشد و ایشان خطیب پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ و خطیب انصار بود.
فواید
بیان فضیلت ثابت بن قیس ـ رضی الله عنه ـ و اینکه او از اهل بهشت است.
توجه پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ نسبت به اصحابش و اینکه جویای حال و وضع آنان بودند.
ترس صحابه ـ رضوان الله علیهم ـ و بیم آنان از اینکه اعمالشان نابود شود.
وجوب رعایت ادب هنگام مخاطب قرار دادن پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ در زمان حیاتش و پایین آوردن صدا هنگام شنیدن سنت پس از وفاتش.
مرجع
صحيح البخاري (4/ 201) (3613)، صحيح مسلم (1/ 110) (119)، فتح الباري لابن حجر (6/ 620)، عمدة القاري شرح صحيح البخاري (16/ 146)، النهاية في غريب الحديث والأثر (ص 183).
هر حدیث، درجه، شرح و فایده در اینجا دقیقاً همانگونه که HadeethEnc.com منتشر میکند، بر پایهٔ شرایط بازنشر آن، نشان داده شده است. درجه نام کسی را که حکم داده است نمیآورد. ترجمهها و شرحها از نویسندگان خودِ آن است و برخی احکامی را بیان میکنند؛ بازبینان سبیل آنها را بررسی نکردهاند. حدیث عربی، متن اصلی است. منبع: HadeethEnc.com
نزد او برو و به او بگو که تو از اهل دوزخ نیستی بلکه از اهل بهشتی · احادیث با شرح · سبیل