Al-Hashr
Bu, as-Saʿdī’nin tefsirinin, IslamHouse.com’un saadi.islamenc.com adresinde yayımladığı hâliyle bir çevirisidir; o sitenin sayfalarından okunmuştur. Site, kimin çevirdiğini ya da hangi basılı neşri izlediğini söylemez ve metnini almak için hiçbir şart belirtmez; bu yüzden bunu gösterme hakkı doğrulanmamıştır. Kimse bunu basılı bir kitapla karşılaştırmadı ve hiçbir âlim gözden geçirmedi. Her bölüm, yorumladığı âyetlerin yanında durur; bu âyetler Tanzil’in Kur’ân metnidir, orada olduğu gibi gösterilir; sitenin kendine ait bir yorum vermediği bir âyet kendisinden önceki bölümle birlikte durur ve dizin böyle her âyeti adıyla anar. Sabīl bunun hiçbirini yazmamış ve çevirmemiştir.
Metin kaynağı:saadi.islamenc.comIslamHouse.comnone stated (the site names no licence and no terms for taking its text)2026-10-22 tarihinde alındı
سَبَّحَ لِلَّهِ مَا فِى ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَمَا فِى ٱلْأَرْضِ ۖ وَهُوَ ٱلْعَزِيزُ ٱلْحَكِيمُ 1
Sura hii inaitwa Surat Banu An-Nadhir, nao walikuwa kundi kubwa la Mayahudi karibu na Madina wakati wa utume wa Mtume - rehema na amani za Mwenyezi Mungu ziwe juu yake. Basi Nabii - rehema na amani za Mwenyezi Mungu ziwe juu yake - alipotumwa na akahamia Madina, wakamkufuru miongoni mwa Mayahudi waliokufuru, basi Mtume - rehema na amani za Mwenyezi Mungu zimshukie - akafanya suluhu na makundi ya Mayahudi waliokuwa jirani zake huko Madina. Ilipofika miezi sita hivi baada ya Vita vya Badr, Mtume – rehema na amani za Mwenyezi Mungu zimshukie – akatoka akawaendea na akawaongelesha wamsaidie kulipa mali ya mauaji ya Kilabiyyin waliouawa na Amr bin Umayya Ad-Damri. Wakasema: ‘Ewe babake Al-Qasim, tutafanya hivyo. Keti papa hapa huku tukukidhie haja yako!’ Basi wakabakia peke yao wao kwa wao, na Shet'ani akawashawishi kupitia usugu wao walioandikiwa, kwa hivyo wakafanya njama ya kumuuwa – rehema na amani ziwe juu yake. Wakasema: ‘Ni nani miongoni mwenu atalichukua jiwe hili la kusagia, akapande nalo juu, kisha amtupie kichwani kwake ili ampasue kwalo?’ Basi mwovu wao zaidi, Amr bin Jahash, akasema: ‘Ni mimi’ Kwa hivyo, Salam bin Mishkam akawaambia: ‘Msifanye hivyo. Ninaapa kwa Mwenyezi Mungu, bila shaka atapewa habari za mlichokusudia hicho, na hakika litavunjika agano lililo kati yetu na yeye.’ Mara ukamjia ufunuo kutoka kwa Mola wake Mlezi juu ya yale waliyokuwa wameazimia kufanya. Kwa hivyo, akanyanyuka upesi na kuelekea Madina, na maswahaba wake wakamfuata, wakasema: ‘Umenyanyuka na wala hatukukuona!’ Basi akawajulisha yale ambayo Mayahudi walikusudia kufanya. Kwa hiyvo, Mtume wa Mwenyezi Mungu – rehema na amani za Mwenyezi Mungu ziwe juu yake akawatumia ujumbe kwamba: “Ondokeni Madina na wala msiishi humo pamoja nami, na nimekupeni muda wa siku kumi. Kwa hivyo, yeyote yule nitakayempata baada ya hapo, nitalipiga shingo lake.” Naye munafiki, Abdullah bin Ubayy bin Salul akawatumia ujumbe kwamba: Msiondoke katika makazi yenu. Kwani pamoja nami nina watu elfu mbili watakaoingia pamoja nanyi katika ngome yenu, nao wako tayari kufa kwa ajili yenu, tena kabila la Quraydha na washirika wenu kutoka Ghatafan watakuungeni mkono. Basi kiongozi wao, Huyay bin Akhtab, akaingiwa na matumaini kwa yale aliyomwambia, na akamtuma Mtume wa Mwenyezi Mungu - rehema na amani za Mwenyezi Mungu zimshukie akisema kwamba: ‘Hakika sisi hatutatoka makazini mwetu. Kwa hivyo fanya chochote unachotaka!” Basi Mtume wa Mwenyezi Mungu – rehema na amani za Mwenyezi Mungu zimshukie – na maswahaba wake wakasema “Allahu Akbar (Mwenyezi Mungu ni Mkubwa),” kisha wakainuka akawaendea hali ya kuwa Ali bin Abi Twalib amebeba bendera. Kisha wakazingira ngome yao, na wakawa wanarusha mishale na mawe, na hapo Quraydha wakajitenga mbali nao, naye Ibn Ubayy na washirika wao kutoka kabila la Ghatafan wakawasaliti. Basi Mtume wa Mwenyezi Mungu - rehema na amani za Mwenyezi Mungu zimshukie, akawazingira na kuikata mitende yao na akaichoma moto. Basi wakamtumia ujumbe kwamba: ‘Tutatoka Madina.’ Kwa hivyo, akawakubalia hilo kwa sharti kwamba wauache kwa nafsi zao na watoto wao na wala wachukuwe chochote ambacho ngamia wao wataweza kubeba isipokuwa silaha. Kwa hivyo, Mtume wa Mwenyezi Mungu – rehema na amani ziwe juu yake – akateka mali zao na silaha zao. Na mali walizoacha nyuma Banu An-Nadhir zilikuwa za Mtume wa Mwenyezi Mungu – rehema na amani za Mwenyezi Mungu ziwe juu yake – hasa, kwa ajili ya misiba yake na masilahi ya Waislamu, na wala hakuigawanya sehemu tano kama kawaida. Kwa sababu Mwenyezi Mungu alimpa bure bila ya Waislamu kuiteka kwa kupanda farasi wala wapanda ngamia, na akawahamisha hadi Khaybar wakiwa pamoja na kiongozi wao Huyay bin Akhtab. Na akateka ardhi na majumba yao, na akateka silaha pia. Basi akapata katika silaha ngao hamsini, helmeti hamsini, na panga mia tatu na arobaini. Hii ndiyo jumla ya kisa chao kama kilivyoelezwa na wanahistoria wa Kiislamu.
{1} Basi Mwenyezi Mungu Mtukufu akaifungua Sura hii kwa kutuambia kwamba kila kilicho mbinguni na ardhini kinamtakasa Mola wake Mlezi na kumsifu, na kumuweka mbali na yasiyoufailia utukufu wake, vinamwabudu, na vinanyenyekea kwa ukuu wake. Kwa sababu Yeye ndiye Mwenye nguvu ambaye alishinda kila kitu. Hakuna lisilowezekana kwake, na hakuna jambo gumu kwake. Mwenye hekima katika uumbaji wake. Kwa hivyo, haumbi chochote bure, wala hatungi sheria isiyo na masilahi, na wala hafanyi isipokuwa yale yanayotakiwa na hekima yake.