Al-Baqara
النكت والعيونBu, klasik bir tefsirin Arapça metnidir; Quranic Universal Library’de (QUL, Tarteel’e ait) bulunduğu hâliyle, spa5k/tafsir_api’nin tuttuğu QUL verilerinin açık kopyası üzerinden alınmıştır. QUL hangi basılı neşri izlediğini söylemez ve metinler için bir lisans belirtmez; bu yüzden bunları gösterme hakkı doğrulanmamıştır. Kimse bunu basılı bir kitapla veya bir yazmayla karşılaştırmadı ve hiçbir âlim gözden geçirmedi. Her bölüm, yorumladığı âyetlerin yanında durur; bu âyetler Tanzil’in Kur’ân metnidir, orada olduğu gibi gösterilir. Metinde bir editörün notu çift parantez içinde yer alıyorsa, olduğu gibi gösterilir. Henüz çeviri yoktur.
Metin kaynağı:Quranic Universal Libraryspa5k/tafsir_apiMIT2026-10-21 tarihinde alındı
وَإِذْ قَالَ مُوسَىٰ لِقَوْمِهِۦٓ إِنَّ ٱللَّهَ يَأْمُرُكُمْ أَن تَذْبَحُوا۟ بَقَرَةً ۖ قَالُوٓا۟ أَتَتَّخِذُنَا هُزُوًا ۖ قَالَ أَعُوذُ بِٱللَّهِ أَنْ أَكُونَ مِنَ ٱلْجَـٰهِلِينَ 67
قَوْلُهُ تَعالى: ﴿وَإذْ قالَ مُوسى لِقَوْمِهِ إنَّ اللَّهَ يَأْمُرُكم أنْ تَذْبَحُوا بَقَرَةً﴾ وكانَ السَّبَبُ في أمْرِ مُوسى لِقَوْمِهِ بِذَلِكَ، ما ذَكَرَهُ المُفَسِّرُونَ: أنَّ رَجُلًا مِن بَنِي إسْرائِيلَ كانَ غَنِيًّا، ولَمْ يَكُنْ لَهُ ولَدٌ، وكانَ لَهُ قَرِيبٌ يَرِثُهُ، فاسْتَبْطَأ مَوْتَهُ، فَقَتَلَهُ سِرًّا وألْقاهُ في مَوْضِعِ الأسْباطِ، وادَّعى قَتْلَهُ عَلى أحَدِهِمْ، فاحْتَكَمُوا إلى مُوسى، فَقالَ: مَن عِنْدَهُ مِن ذَلِكَ عِلْمٌ؟ فَقالُوا: أنْتَ نَبِيُّ اللَّهِ، وأنْتَ أعْلَمُ مِنّا، فَقالَ: إنَّ اللَّهَ عَزَّ وجَلَّ يَأْمُرُكم أنْ تَذْبَحُوا بَقَرَةً، فَلَمّا سَمِعُوا ذَلِكَ ولَيْسَ في ظاهِرِهِ جَوابٌ عَمّا سَألُوا عَنْهُ ﴿قالُوا أتَتَّخِذُنا هُزُوًا﴾ والهُزْءُ: اللَّعِبُ والسُّخْرِيَةُ.
قالَ الرّاجِزُ:
؎ قَدْ هَزِئَتْ مِنِّيَ أُمُّ طَيْسَلَةَ قالَتْ أراهُ مُعْدِمًا لا شَيْءَ لَهُ
﴿قالَ أعُوذُ بِاللَّهِ أنْ أكُونَ مِنَ الجاهِلِينَ﴾ لِأنَّ الخُرُوجَ عَنْ جَوابِ السّائِلِ المُسْتَرْشِدِ إلى الهُزْءِ، جَهْلٌ، فاسْتَعاذَ مِنهُ مُوسى، لِأنَّها صِفَةٌ تَنْتَفِي مَعَ الأنْبِياءِ، وإنَّما أمَرَ - واللَّهُ أعْلَمُ - بِذَبْحِ البَقَرَةِ دُونَ غَيْرِها، لِأنَّها مِن جِنْسِ ما عَبَدُوهُ مِنَ العِجْلِ، لِيُهَوِّنَ عِنْدَهم ما كانُوا يَرَوْنَهُ مِن تَعْظِيمِهِ، ولِيَعْلَمَ بِإجابَتِهِمْ زَوالَ ما كانَ في نُفُوسِهِمْ مِن عِبادَتِهِ.
والبَقَرَةُ اسْمٌ لِلْأُنْثى، والثَّوْرُ لِلذَّكَرِ، مِثْلُ ناقَةٍ وجَمَلٍ، وامْرَأةٍ ورَجُلٍ، فَيَكُونُ تَأْنِيثُهُ بِغَيْرِ لَفْظِهِ.
واسْمُ البَقَرَةِ مَأْخُوذٌ مِنَ الشَّقِّ مِن قَوْلِهِمْ بَقَرَ بَطْنَهُ إذا شَقَّهُ، لِأنَّها تَشُقُّ الأرْضَ في الحَرْثِ.