پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ خبر میدهد: مؤمنی که در ایمانش صادق است و دلش به ایمان او آرام است در دلش گشایش و شادی و شیرینی و لذت نزدیکی به الله تعالی را مییابد اگر از این سه مورد راضی و خشنود باشد: نخست: به پروردگاری الله خشنود باشد یعنی نسبت به هر آنچه از جهت ربوبیت الهی به او میرسد از جمله تقسیم روزی و حالات، سینهاش فراخ باشد و در دل اعتراضی به آن نیابد و پروردگاری جز الله نخواهد و نجوید. ثانیا: به اسلام به عنوان دین خشنود باشد، یعنی سینهاش برای تکالیف و واجبات اسلام گشاده باشد و راهی را جز راه اسلام نپوید. ثالثا: به محمد ـ صلی الله علیه وسلم ـ به عنوان پیامبر راضی باشد؛ یعنی سینهاش برای هرچه او آورده، بدون تردید و شک فراخ و پذیرا باشد و راهی جز راه و روش او را نپیماید.
- ایمان شیرینی و طعمی دارد که با دل چشیده میشود، همانطور که شیرینی غذا و نوشیدنی با دهان چشیده میشود.
- بدن شیرینی غذا و نوشیدنی را نمیچشد مگر هنگام سلامتی. دل نیز اگر از بیماری هواهای گمراه کننده و شهوتهای حرام سالم باشد طعم ایمان را خواهد چشید؛ و هرگاه بیمار شود این شیرینی را حس نخواهد کرد و بلکه چیزهایی را شیرین خواهد یافت که عامل هلاکت او هستند، یعنی هواها و بدعتها و گناهان.
- وقتی انسان از امری خشنود شود و آن را نیک بشمارد، برایش آسان میشود و از آن احساس خستگی نمیکند و از هرچه در آن مورد نصیبش شود شاد میشود و در دلش جا میگیرد. مؤمن نیز چنین است، اگر ایمان به دلش وارد شود، طاعت پروردگار برایش آسان میشود و نفسش از آن لذت میبرد و سختیهای آن برایش طاقتفرسا نخواهد بود.
- ابن قیم میگوید: «این حدیث متضمن خشنودی از ربوبیت پروردگار و الوهیت او میباشد و همچنین خشنودی از پیامبرش و اطاعت و فرمانبرداری از او و خشنودی از دینش و تسلیم شدن در برابر آن.
صحيح مسلم (1/ 62) (34)، البحر المحيط الثجاج في شرح صحيح الإمام مسلم بن الحجاج (2/ 11)، إكمال المعلم بفوائد مسلم (1/ 270).