عَنْ عَائِشَةَ رضي الله عنها قَالَتْ: قُلْتُ: يَا رَسُولَ اللهِ، ابْنُ جُدْعَانَ كَانَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ يَصِلُ الرَّحِمَ، وَيُطْعِمُ الْمِسْكِينَ، فَهَلْ ذَاكَ نَافِعُهُ؟ قَالَ: «لَا يَنْفَعُهُ، إِنَّهُ لَمْ يَقُلْ يَوْمًا: رَبِّ اغْفِرْ لِي خَطِيئَتِي يَوْمَ الدِّينِ».
از عایشه رضی الله عنها روایت است که گفت: گفتم: یا رسول الله، ابن جُدعان در جاهلیت پیوند خویشاوندی را پاس می‌داشت و به بینوا غذا می‌داد، آیا این به او سودی خواهند رساند؟ فرمود: «لَا يَنْفَعُهُ، إِنَّهُ لَمْ يَقُلْ يَوْمًا: رَبِّ اغْفِرْ لِي خَطِيئَتِي يَوْمَ الدِّينِ»: «به او سودی نمی‌رساند؛ زیرا او روزی نگفت که پروردگارا گناه مرا در روز قیامت بیامرز».
به روایت مسلمدرجهصحیح است
شرح
پیامبر صلی الله علیه وسلم از عبدالله بن جدعان خبر می‌دهد که پیش از اسلام، از بزرگان قریش بود و از کارهای نیک او ارتباط با نزدیکان و خویشاوندان و نیکی کردن به آنان و غذا دادن به بینوایان و دیگر فضایلی بود که اسلام به انجام آنها تشویق نموده است؛ و بیان کردند که این کارها به سبب کفر ورزیدن او به الله، سودی برای او در آخرت نخواهد داشت؛ و چون روزی نگفته است که: پروردگارا گناهم را در روز قیامت ببخش.
فواید
- بیان فضیلت ایمان و اینکه ایمان شرط پذیرش اعمال است.
- بیان شومی کفر و اینکه از جمله نابودکننده‌های اعمال نیک است.
- در آخرت اعمال کفار به دلیل ایمان نداشتن آنان به الله و روز قیامت، سودی برای آنان نخواهد داشت.
- در صورتی که انسان اسلام بیاورد، اعمال نیکی که در حال کفرش انجام داده، برای او نوشته می‌شود و در برابر آنها پاداش داده می‌شود.
مرجع
صحيح مسلم (1/ 196) (214)، شرح النووي على مسلم (3/87)، المفهم لما أشكل من تلخيص كتاب مسلم (1/ 459)، إرشاد الساري لشرح صحيح البخاري (4/ 170)، التنوير شرح الجامع الصغير (2/364)، فتح المنعم (2/54)، البحر المحيط الثجاج في شرح صحيح الإمام مسلم بن الحجاج (3/ 455).