عَنْ سَهْلٍ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: «إِنَّ فِي الْجَنَّةِ بَابًا يُقَالُ لَهُ الرَّيَّانُ، يَدْخُلُ مِنْهُ الصَّائِمُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ، لَا يَدْخُلُ مِنْهُ أَحَدٌ غَيْرُهُمْ، يُقَالُ: أَيْنَ الصَّائِمُونَ، فَيَقُومُونَ لَا يَدْخُلُ مِنْهُ أَحَدٌ غَيْرُهُمْ، فَإِذَا دَخَلُوا أُغْلِقَ، فَلَمْ يَدْخُلْ مِنْهُ أَحَدٌ».
از سَهل رضی‌الله‌عنه از پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم روایت است که فرمودند: «إِنَّ فِي الْجَنَّةِ بَابًا يُقَالُ لَهُ الرَّيَّانُ، يَدْخُلُ مِنْهُ الصَّائِمُونَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ، لَا يَدْخُلُ مِنْهُ أَحَدٌ غَيْرُهُمْ، يُقَالُ: أَيْنَ الصَّائِمُونَ، فَيَقُومُونَ لَا يَدْخُلُ مِنْهُ أَحَدٌ غَيْرُهُمْ، فَإِذَا دَخَلُوا أُغْلِقَ، فَلَمْ يَدْخُلْ مِنْهُ أَحَدٌ». یعنی: «همانا در بهشت دری است که به آن «ریان» گفته می‌شود. روزه‌داران در روز قیامت از آن وارد می‌شوند و هیچ‌کس جز آنان از آن وارد نمی‌شود. گفته می‌شود: روزه‌داران کجایند؟ پس برمی‌خیزند و [وارد می‌شوند] و هیچ‌کس جز آنان از آن وارد نمی‌شود. پس هرگاه وارد شدند، [آن در] بسته می‌شود و دیگر کسی از آن وارد نخواهد شد».
بخارى و مسلم در روايت آن اتفاق دارنددرجهصحیح است
شرح
پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم خبر داده‌اند که دری از درهای بهشت، «باب الریان» نامیده می‌شود که روزه‌داران در روز قیامت از آن وارد می‌شوند و هیچ‌کس جز آنان از آن وارد نمی‌شود. ندا داده می‌شود: روزه‌داران کجایند؟ پس برمی‌خیزند و وارد می‌شوند و هیچ‌کس جز آنان از آن وارد نمی‌شود. پس هرگاه آخرین نفرشان وارد شد، [آن در] بسته می‌شود و پس از آن دیگر کسی از آن وارد نخواهد شد.
فواید
- نووی گفته است: در این حدیث فضیلت روزه و کرامت روزه‌داران بیان شده است.
- خداوند برای روزه‌داران، دری از درهای هشت‌گانهٔ بهشت را اختصاص داده است که هرگاه وارد آن شوند، بسته می‌شود.
- بیان اینکه بهشت درهایی دارد.
- سندی گفته است: این سخن «روزه‌داران کجایند؟»، یعنی کسانی که بسیار روزه می‌گرفتند، همان‌طور که [مثلاً] به کسی که عادت به کاری دارد «عادل» و «ظالم» گفته می‌شود، نه به کسی که آن را یک بار انجام دهد.
- «ریان» یعنی سیراب‌کننده؛ زیرا روزه‌داران تشنه می‌شوند، به ویژه در روزهای گرم و طولانی تابستان؛ پس با نام‌گذاری این در به چیزی که مختص آنان است، یعنی باب ریان، پاداش داده می‌شوند. و گفته شده «ریان» بر وزن «فعلان» به معنای بسیار سیراب شده و ضد عطش است. به این نام خوانده شده زیرا جزای روزه‌داران بر تشنگی و گرسنگی‌شان است.
مرجع
صحيح البخاري (3/ 25) (1896). صحيح مسلم (2/ 808) (1152). بهجة الناظرين شرح رياض الصالحين، لسليم الهلالي (2/ 360). نزهة المتقين شرح رياض الصالحين، لمجموعة من الباحثين (2/ 868). شرح رياض الصالحين، لابن عثيمين (5/ 270).