عَنْ أَبِي الْجَعْدِ الضَّمْرِيِّ رَضيَ اللهُ عنهُ، وَكَانَتْ لَهُ صُحْبَةٌ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: «مَنْ تَرَكَ ثَلَاثَ جُمَعٍ تَهَاوُنًا بِهَا طَبَعَ اللَّهُ عَلَى قَلْبِهِ».
از ابوجَعد ضَمری رضی‌الله‌عنه - که از صحابه بود - روایت است که رسول خدا صلی‌الله‌علیه‌وسلم فرمودند: «مَنْ تَرَكَ ثَلَاثَ جُمَعٍ تَهَاوُنًا بِهَا طَبَعَ اللَّهُ عَلَى قَلْبِهِ». یعنی: «کسی که سه [نماز] جمعه را از روی سهل‌انگاری ترک گوید، الله بر دل او مهر [غفلت] می‌زند».
به روایت ابوداوود و ترمذی و نسائی و ابن‌ماجه و احمددرجهصحیح است
شرح
پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم نسبت به ترک نماز جمعه هشدار داده و بیان کرده‌اند که هر کس سه بار نماز جمعه را از روی سهل‌انگاری، کوتاهی و بدون عذر ترک کند، خداوند بر قلبش مهر زده و آن را می‌پوشاند و از رسیدنِ خیر به آن جلوگیری می‌کند.
فواید
- ابن منذر اجماع را بر این نقل کرده است که نماز جمعه، فرض عین است.
- این [حدیث]، تهدیدی است برای کسی که نماز جمعه را از روی سهل‌انگاری ترک کند، به اینکه خداوند بر قلبش مهر می‌زند.
- کسی که جمعه را به خاطر عذری ترک کند، مشمول این تهدید نمی‌شود.
- شوکانی می‌گوید: این سخن «سه جمعه» دو احتمال دارد: ممکن است منظور، مطلقِ ترک کردن باشد، خواه جمعه‌ها پی در پی باشند یا پراکنده، تا جایی که اگر در هر سال یک جمعه را ترک کند، خداوند متعال پس از سومین [ترک] بر قلبش مهر می‌زند و این ظاهر حدیث است. و ممکن است منظور، سه جمعهٔ متوالی باشد.
مرجع
سنن أبي داود (2/ 284) (1052). سنن الترمذي (1/ 630) (500). سنن النسائي (3/ 88) (1369). سنن ابن ماجه (2/ 213) (1125). مسند أحمد (24/ 255) (15498). النهاية في غريب الحديث والأثر (557). شرح سنن أبي داود للعباد (134/ 3).