وای بر پشت پاها از آتش دوزخ؛ کامل وضو بگیرید

پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ همراه با یارانش از مکه به مدینه سفر می‌کرد که در مسیر آبی یافتند. پس برخی از صحابه با عجله برای نماز عصر وضو گرفتند، به طوری که برای بیننده مشخص بود که پشت پاهای‌شان خشک است و آب نرسیده است، پس پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ فرمودند: برای کسانی که در شستن پشت پاهای‌شان به هنگام وضو کوتاهی می‌کنند، عذاب و هلاکت در آتش است؛ و به آنان امر نمود که در کامل نمودن وضو مبالغه کنند.

1. وجوب شستن پاها در وضو؛ زیرا اگر مسح بر پاها جایز بود، برای ترک شستن پشت پا وعید دوزخ وارد نمی‌شد.
2. وجوب شستن کامل اعضایی که باید در وضو شسته شوند؛ و اگر کسی حتی قسمت کوچکی از یک عضو را که شستنش واجب است، از روی تعمد و سهل‌انگاری نشوید، نمازش درست نیست.
3. اهمیت آموزش به کسی که نمی‌داند و راهنمایی او.
4. وقتی عالم فرایض و سنت‌هایی را می‌بیند که ضایع می‌شوند، باید با روش مناسب تذکر دهد.
5. محمد اسحاق دهلوی می‌گوید: اِسباغ وضو (کامل نمودن وضو و مبالغه در آن) بر سه نوع است: کامل نمودنی که فرض است و عبارتست از رساندن کامل یک بار آب به محل وضو. کامل نمودنی که سنت است و عبارتست از سه بار شستن عضو. کامل نمودنی که مستحب است و عبارتست از سه بار شستن عضو به صورت طولانی (با اطمینان و به آرامی).

صحيح البخاري (1/ 44) (163). صحيح مسلم (1/ 214) (241). البحر المحيط الثجاج في شرح صحيح الإمام مسلم بن الحجاج (6/ 273).