عَن عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ رضي الله عنهما قَالَ: سُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنِ الْمَاءِ وَمَا يَنُوبُهُ مِنَ الدَّوَابِّ وَالسِّبَاعِ، فَقَالَ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «إِذَا كَانَ الْمَاءُ قُلَّتَيْنِ لَمْ يَحْمِلِ الْخَبَثَ».
از عبدالله بن عمر رضی الله عنهما روایت است که می‌گوید: از رسول الله صلی الله علیه وسلم دربارهٔ [پاکیِ] آبی پرسیده شد که حیوانات و درندگان از آن می‌نوشند یا در آن ادرار و مدفوع می‌کنند. پس ایشان صلی الله علیه وسلم فرمودند: «إِذَا كَانَ الْمَاءُ قُلَّتَيْنِ لَمْ يَحْمِلِ الْخَبَثَ»: «اگر آب دو قُله باشد، نجاست را به خود نمی‌گیرد».
به روایت ابوداوود و ترمذی و نسائی و ابن‌ماجه و احمددرجهصحیح است
شرح
از پیامبر صلی الله علیه وسلم دربارهٔ حکم پاکی آبی پرسیده شد که حیوانات و درندگان از آن می‌نوشند و استفاده‌های دیگری می‌کنند. پس ایشان صلی الله علیه وسلم فرمودند: «اگر مقدار آب از دو کوزهٔ بزرگ بیشتر باشد یعنی معادل ۲۱۰ لیتر، آب زیاد محسوب می‌شود و نجس نمی‌گردد، مگر آنکه یکی از سه وصف آن یعنی رنگ یا طعم یا بوی آن به واسطهٔ نجاست تغییر یابد.
فواید
- در صورتی که یکی از سه وصف آب - رنگ یا مزه یا بو - با نجاست تغییر یابد، نجس شده است؛ و این حدیث بر حسب آنچه غالبا روی می‌دهد ذکر شده است نه از باب تعیین. (یعنی غالبا آبی که اینقدر باشد، دچار تغییر نمی‌شود و نجس نمی‌گردد).
- علما بر این مساله اجماع دارند که اگر آب بر اثر نجاست دچار تغییر شود، مطلقا نجس خواهد شد؛ کم باشد یا زیاد.
مرجع
سنن أبي داود (1/ 46) (63). سنن الترمذي (1/ 109) (67). سنن النسائي (1/ 46) (52). سنن ابن ماجه (1/ 324) (517). مسند أحمد (8/ 211) (4605). توضيح الأحكام، للبسام (1/ 121). فتح ذي الجلال والإكرام بشرح بلوغ المرام، لابن عثيمين (1/ 67). منحة العلام، لعبد الله الفوزان (1/ 35).