پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ بیان نمودهاند که بر هر مسلمان مُکلّف در هر شبانهروز به اندازهٔ تعداد مفاصل استخوانهایش صدقهای از روی شکرگزاریِ الله تعالی که به او عافیت بخشیده و برای استخوانهایش مفاصلی قرار داده تا آنها را باز و بسته کند، لازم است. این صدقه با هر کار نیکی قابل انجام است و محدود به بخشیدن مال نیست، از جمله: دادگری و اصلاح میان دو شخصی که با هم اختلاف دارند صدقه است؛ و کمک کردن به کسی که نمیتواند سوار مرکبش شود یا بلند کردن وسایلش به او که بر روی مرکب نشسته صدقه است؛ و سخن نیک از جمله ذکر و دعا و سلام و دیگر سخنان نیک صدقه است؛ و هر گامی که به سوی نماز برمیداری صدقه است؛ و برداشتن هر چیزی از سر راه که باعث آزار دیگران میشود صدقه است.
- ترکیب استخوانهای آدمی و سلامت آن از بزرگترین نعمتهای الله تعالی به اوست، بنابراین هر استخوانی نیازمند صدقهای است تا شکر آن نعمت انجام شود.
- ترغیب به تجدید روزانهٔ شکر برای دوام نعمت.
- ترغیب به مداومت بر نوافل و صدقات به شکل روزانه.
- فضیلت اصلاح روابط مردم.
- تشویق به کمک کردن به برادر مسلمان؛ زیرا این یاری دادن و کمک نمودن خود صدقه است.
- تشویق به حضور در جماعات و پیاده رفتن به سوی مساجد و آباد کردن مساجد با این کار.
- وجوب محترم شمردن راههای مسلمانان با دور نمودن هر آنچه به آنان آزار یا زیان میرساند.
صحيح البخاري (4/ 56) (2989). صحيح مسلم (1/ 498) (720). التحفة الربانية في شرح الأربعين حديثًا النووية، مطبعة دار نشر الثقافة، الإسكندرية، الطبعة: الأولى، 1380 هـ. شرح الأربعين النووية، للشيخ ابن عثيمين، دار الثريا للنشر. فتح القوي المتين في شرح الأربعين وتتمة الخمسين، دار ابن القيم، الدمام المملكة العربية السعودية، الطبعة: الأولى، 1424هـ/2003م. الفوائد المستنبطة من الأربعين النووية، للشيخ عبد الرحمن البراك، دار التوحيد للنشر، الرياض.