الله متعال علم را به یکباره از سينه ی انسان ها محو نمی کند؛ بلکه با وفات علما آن را از بين می برد.

از عبدالله بن عمرو رضی الله عنهما روایت است که رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمودند: «إنَّ اللهَ لاَ يَقْبِضُ العِلْمَ»؛ منظور از آن علمِ کتاب و سنت و موارد مربوط به این دو می باشد. «انْتِزَاعاً يَنْتَزعهُ مِنَ النَّاسِ»؛ یعنی: علم را از میان مردم بر نمی دارد، به این صورت که آن را از میان مردم بردارد و به آسمان ببرد. بلکه با موت علما و عروج ارواح ایشان است که علم را از میان مردم بر می دارد. و چون الله متعال دیگر هیچ عالمی را باقی نگذاشت و همه را قبض روح نمود، مردم رهبران، یعنی خلیفه، قاضی، مفتی، امام و شیوخی را بر می گزینند که علم ندارند و جاهل هستند. با این همه سوال می شوند و پاسخ می دهند و حکم صادر می کنند، بدون اینکه علمی در این زمینه داشته باشند. در نتیجه هم خودشان گمراه می شوند و هم دیگران را گمراه می کنند. و به این ترتیب جهان را جهل فرا خواهد گرفت. این حدیث اشاره دارد به اینکه علم برداشته خواهد شد و در دنیا هیچ عالمی باقی نخواهد ماند که مردم را بسوی دین الله راهنمایی کند و امت پس از آن عقب مانده و گمراه خواهد شد.

1-بهجة الناظرين شرح رياض الصالحين؛ تأليف سليم الهلالي، دار ابن الجوزي. 2-رياض الصالحين من كلام سيد المرسلين؛ للإمام أبي زكريا النووي، تحقيق د. ماهر الفحل، دار ابن كثير-دمشق، الطبعة الأولى، 1428هـ. 3-شرح رياض الصالحين؛ للشيخ محمد بن صالح العثيمين، مدار الوطن، الرياض، 1426هـ. 4-صحيح البخاري –الجامع الصحيح-؛ للإمام أبي عبدالله محمد بن إسماعيل البخاري، عناية محمد زهير الناصر، دار طوق النجاة، الطبعة الأولى، 1422هـ. 5-صحيح مسلم؛ للإمام مسلم بن الحجاج، حققه ورقمه محمد فؤاد عبدالباقي، دار عالم الكتب-الرياض، الطبعة الأولى، 1417هـ. 6-كنوز رياض الصالحين؛ فريق علمي برئاسة أ.د. حمد العمار، دار كنوز إشبيليا-الرياض، الطبعة الأولى، 1430هـ. 7-مرقاة المفاتيح شرح مشكاة المصابيح؛ تأليف ملا علي القاري، تحقيق صدقي العطار، دار الفكر-بيروت، الطبعة الأولى، 1412هـ. 8-نزهة المتقين شرح رياض الصالحين؛ تأليف د. مصطفى الخِن وغيره، مؤسسة الرسالة-بيروت، الطبعة الرابعة عشر، 1407هـ.