عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا: أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَهُوَ عَلَى المِنْبَرِ، وَذَكَرَ الصَّدَقَةَ، وَالتَّعَفُّفَ، وَالمَسْأَلَةَ: «اليَدُ العُلْيَا خَيْرٌ مِنَ اليَدِ السُّفْلَى، فَاليَدُ العُلْيَا: هِيَ المُنْفِقَةُ، وَالسُّفْلَى: هِيَ السَّائِلَةُ».
از ابن عمر رضی الله عنهما روایت است که رسول الله صلى الله عليه وسلم درحالی که بر منبر بود و درباره ی صدقه و خودداری از گدايی و درخواست کمک مالی از مردم سخن می گفت، فرمود: «اليدُ العُلْيَا خَير من اليدِ السُّفْلَى، واليد العُلْيَا هي المُنْفِقَةُ، والسُّفْلَى هي السَائِلة»: «دست بالا بهتر از دست پايين است؛ دست بالا همان دست بخشنده و دست پايين، دست درخواست کننده (گيرنده) است».
متفق علیهدرجهصحیح است
شرح
رسول الله صلی الله علیه وسلم از فضل صدقه خبر می دهد و درخواست کردن چیزی از مردم را نکوهش می کند؛ و خبر می دهد کسی که اموالش را در مسیر اطاعت و فرمانبرداری می بخشد و انفاق می کند، بهتر است از کسی که اموال مردم را درخواست می کند.
مرجع
صحيح البخاري (2/ 112) (1429). صحيح مسلم (2/ 717) (1033). بهجة الناظرين شرح رياض الصالحين، لسليم الهلالي (1/ 590). نزهة المتقين شرح رياض الصالحين، لمجموعة من الباحثين (1/ 465). التوضيح لشرح الجامع الصحيح، لابن الملقن (10/ 315). شرح رياض الصالحين، لابن عثيمين (3/ 388). تحفة الأحوذي بشرح جامع الترمذي، المباركفوري (3/ 288). تطريز رياض الصالحين، لفيصل آل مبارك (ص212).