عن عائشة رضي الله عنها عن النبي صلى الله عليه وسلم قال: «إِنَّ أَبْغَضَ الرِّجَالِ إِلَى اللهِ الْأَلَدُّ الْخَصِمُ».
از عایشه ـ رضی الله عنها ـ روایت است که پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ فرمودند: «إِنَّ أَبْغَضَ الرِّجَالِ إِلَى اللهِ الْأَلَدُّ الْخَصِمُ»: «منفورترین اشخاص نزد الله متعال، كينه‌توزترين خصومت‌گران (شخص ستيزه‌جو و لجوج) است».
بخارى و مسلم در روايت آن اتفاق دارنددرجهصحیح است
شرح
پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ خبر می‌دهد که الله تبارک وتعالی از میان مردم بیشتر از کسی نفرت دارد که خصومت کردن وی شدید و بسیار است و از گردن نهادن به حق خودداری می‌کند و سعی می‌کند با جدل حق را نپذیرد یا خصومت و دعوای وی به حق است، اما در خصومت و دشمنی زیاده‌روی می‌کند و از حد اعتدال خارج می‌شود و بدون علم جدال می‌کند.
فواید
- اینکه مظلوم حق خود را از طریق دادخواهی شرعی بخواهد، از باب خصومت نکوهیده نیست.
- جدل و خصومت از آفات زبان است که باعث تفرقه و دشمنی میان مسلمانان می‌شود.
- مجادلهٔ محمود در صورتی است که برای حق بوده و روش آن نیز نیکو باشد؛ و در صورتی مذموم است که برای رد حق و اثبات باطل یا بدون دلیل و برهان باشد.
مرجع
صحيح البخاري (3/ 131) (2457). صحيح مسلم (4/ 2054) (2668). توضيح الأحكام من بلوغ المرام، للبسام (7/ 476). منحة العلام في شرح بلوغ المرام، لعبد الله الفوزان (10/ 308). فتح ذي الجلال والإكرام، لابن عثيمين (6/ 416). سبل السلام بشرح بلوغ المرام، للصنعاني (2/ 685).