پرش به محتوا
احادیث با شرح

مردی زنی را بوسيد و سپس نزد رسول الله صلى الله عليه وسلم آمد و ماجرا را گفت (و اظهار ندامت کرد). پس الله متعال اين آيه را نازل فرمود: «وَأَقِمِ الصَّلَاةَ طَرَفَيِ النَّهَارِ وَزُلَفًا مِنَ اللَّيْلِ إِنَّ الْحَسَنَاتِ يُذْهِبْنَ السَّيِّئَاتِ»: «و در دو طرف روز [= آغاز و پایان روز] و ساعاتی از شب، نماز بگزار. بی تردید، نیکی ها بدی ها را از بین می برد».

عن ابن مسعود رضي الله عنه مرفوعاً: أن رجلاً أصاب من امرأةٍ قُبْلَةً، فأتى النبي صلى الله عليه وسلم فأخبره، فأنزل الله تعالى : (وأقم الصلاة طَرَفَيِ النَّهَار وزُلَفًا مِنَ اللَّيلِ إِنَّ الحَسَنَاتِ يُذْهِبنَ السَّيِئَات) [هود: 114] فقال الرجل: ألي هذا يا رسول الله؟ قال: «لِجَمِيعِ أُمَّتِي كُلِّهِم».
از ابن مسعود رضی الله عنه به صورت مرفوع روایت است که: مردی زنی را بوسيد و سپس نزد رسول الله صلى الله عليه وسلم آمد و ماجرا را گفت (و اظهار ندامت کرد). پس الله متعال اين آيه را نازل فرمود: «وَأَقِمِ الصَّلَاةَ طَرَفَيِ النَّهَارِ وَزُلَفًا مِنَ اللَّيْلِ إِنَّ الْحَسَنَاتِ يُذْهِبْنَ السَّيِّئَاتِ»: «و در دو طرف روز [= آغاز و پایان روز] و ساعاتی از شب، نماز بگزار. بی تردید، نیکی ها بدی ها را از بین می برد». آن مرد گفت: ای رسول خدا، آيا اين حکم ويژه ی من است؟ فرمود: «لِجَمِيعِ أُمَّتِي كُلِّهِم»: «(خير؛) شامل حالِ همه ی امت من می شود».
متفق علیهدرجهصحیح است
شرح

ابن مسعود رضی الله عنه خبر می دهد که مردی از اصحاب رسول الله صلی الله علیه وسلم به نام ابوالیسر زنی بیگانه را بوسید و از این کار پشیمان شد. بنابراین نزد رسول الله صلی الله علیه وسلم آمده و ایشان را در جریان کاری که کرده بود، قرار داد. بنابراین الله عزوجل در شأن او این آیه را نازل کرد: «وَأَقِمِ الصَّلَاةَ طَرَفَيِ النَّهَارِ» یعنی نمازهای دو طرف روز را بخوان که نماز صبح و ظهر و عصر می باشد. «وَزُلَفًا مِنَ اللَّيْلِ»: همچنین دو نماز اول شب که مغرب و عشاء هستند، بخوان. «إِنَّ الْحَسَنَاتِ يُذْهِبْنَ السَّيِّئَاتِ» که این نمازهای پنجگانه کفاره ی گناهان صغیره از جمله آنچه مرتکب شدی هستند. این بود که آن مرد گفت: «آيا اين حکم ويژه ی من است؟» یعنی این مساله تنها کفاره ی مربوط به من است یا حکمی عام برای همه ی مردم است. پس رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمود: «شامل حالِ همه ی امت من می شود». یعنی این نمازهای پنجگانه کفاره ی هریک از امتیانم می شود که مرتکب چنین عملی شوند. و در حدیث دیگری به روایت امام احمد در مسند به شماره ی (47) آمده است: «مَا مِنْ مُسْلِمٍ يُذْنِبُ ذَنْبًا ثُمَّ يَتَوَضَّأُ فَيُصَلِّي رَكْعَتَيْنِ، ثُمَّ يَسْتَغْفِرُ اللهَ تعالی لِذَلِكَ الذَّنْبِ إِلَّا غَفَرَ لَهُ»: «هیچ مسلمانی نیست که مرتکب گناهی شود و سپس وضو بگیرد و دو رکعت نماز بخواند و به خاطر آن گناه به درگاه الله طلب مغفرت و آمرزش کند، مگر اینکه بخشیده می شود». و این دو آیه را تلاوت نمود: «وَمَنْ يَعْمَلْ سُوءًا أَوْ يَظْلِمْ نَفْسَهُ ثُمَّ يَسْتَغْفِرِ اللَّهَ يَجِدِ اللَّهَ غَفُورًا رَحِيمًا»: «و هرکس عمل ناشایستی مرتکب شود یا [با نافرمانی از دستور الله و رسولش] به خود ستم کند [و] سپس از الله آمرزش بخواهد، الله را آمرزنده یِ مهربان خواهد یافت». «وَالَّذِينَ إِذَا فَعَلُواْ فَاحِشَةً أَوْ ظَلَمُواْ أَنْفُسَهُمْ ذَكَرُواْ اللهَ فَاسْتَغْفَرُواْ لِذُنُوبِهِمْ وَمَن يَغْفِرُ الذُّنُوبَ إِلاَّ اللهُ وَلَمْ يُصِرُّواْ عَلَى مَا فَعَلُواْ وَهُمْ يَعْلَمُونَ»: «و [همان] کسانی که چون مرتکب [گناه كبيره و] کار زشتی شدند یا [با انجام گناه صغیره ای] بر خود ستم کردند، الله را به یاد می آورند و برای گناهان شان آمرزش می خواهند ـ و جز الله چه کسی گناهان را می آمرزد؟ـ و بر آنچه کرده اند پافشاری نمی کنند درحالی که می دانند [گناهکارند و الله بخشاینده و توبه پذیر است]». و این از وسعت و گستردگی رحمت الهی نسبت به بندگانش می باشد که نمازهای پنجگانه و نافله را کفاره ی گناهان شان قرار داده است وگرنه هلاک می شدند.

مرجع

- صحيح البخاري –الجامع الصحيح-؛ للإمام أبي عبد الله محمد بن إسماعيل البخاري، عناية محمد زهير الناصر، دار طوق النجاة، الطبعة الأولى، 1422هـ. - صحيح مسلم؛ للإمام مسلم بن الحجاج، حققه ورقمه محمد فؤاد عبد الباقي، دار عالم الكتب، الرياض، الطبعة الأولى، 1417هـ. - دليل الفالحين لطرق رياض الصالحين؛ لمحمد بن علان الشافعي، تحقيق خليل مأمون شيحا، دار المعرفة، بيروت، الطبعة الرابعة، 1425ه. - بهجة الناظرين شرح رياض الصالحين؛ تأليف سليم الهلالي، دار ابن الجوزي، الطبعة الأولى1418ه. - نزهة المتقين شرح رياض الصالحين؛ تأليف د. مصطفى الخِن وغيره، مؤسسة الرسالة، بيروت، الطبعة الرابعة عشرة، 1407هـ. - كنوز رياض الصالحين،لحمد بن ناصر العمار، دار كنوز إشبيليا، الطبعة الأولى، 1430ه. - شرح رياض الصالحين؛ للشيخ محمد بن صالح العثيمين، مدار الوطن، الرياض، 1426هـ. - منار القاري شرح مختصر صحيح البخاري تأليف حمزة محمد قاسم مكتبة دار البيان، دمشق، الجمهورية العربية السورية، مكتبة المؤيد، الطائف، المملكة العربية السعودية، 1410 هـ - 1990 م.

این حدیث در HadeethEnc.com
توبه

هر حدیث، درجه، شرح و فایده در اینجا دقیقاً همان‌گونه که HadeethEnc.com منتشر می‌کند، بر پایهٔ شرایط بازنشر آن، نشان داده شده است. درجه نام کسی را که حکم داده است نمی‌آورد. ترجمه‌ها و شرح‌ها از نویسندگان خودِ آن است و برخی احکامی را بیان می‌کنند؛ بازبینان سبیل آن‌ها را بررسی نکرده‌اند. حدیث عربی، متن اصلی است. منبع: HadeethEnc.com