05زبان
هر کس به الله و روز آخرت ایمان دارد، باید سخن نیک بگوید یا خاموش بماند.
بخاری، مسلم · صحیح
غیبت — پشت سر کسی بد گفتن
اینکه از برادرت چیزی بگویی که او ناپسند میدارد. پرسیدند: «و اگر آن در او باشد؟» — آن حضرت ﷺ فرمود: اگر در او باشد غیبتش را کردهای؛ و اگر نباشد به او بهتان زدهای.
مسلم · صحیح؛ قرآن 49:12
تنها در این موارد جایز است: دادخواهی نزد کسی که توان دادرسی دارد، پرسیدن حکم شرعی، هشدار دادن به مسلمانی از زیانی واقعی، نام بردن از کسی که آشکارا گناه میکند، و شناساندن کسی در جایی که راه دیگری نباشد.
نمیمه — سخنچینی
بردن سخن از یکی به دیگری برای تباه کردن آنچه میان مردم است. «سخنچین به بهشت وارد نمیشود.» اگر به شما رسید، آن را باور نکنید، به دیگری نرسانید، و به کسی که دربارهاش گفتهاند گمان بد نبرید.
بخاری، مسلم · صحیح
از زبان است همچنین: دروغ، سوگند دروغ، تمسخر، لقبهای توهینآمیز، جدال برای خودِ جدال، و فخرفروشی. شوخی جایز است — آن حضرت ﷺ شوخی میکرد و جز حق نمیگفت.
قرآن 49:11؛ ترمذی · صحیح